uit je burn-out
Herstellen van een burn-out: wat helpt bij je herstel?
Als je bent uitgevallen met een burn-out wil je waarschijnlijk vooral weten: hoe kom ik hier weer uit? Wat kun je zelf doen en wanneer is het verstandig om hulp te zoeken?
Een simpele oplossing voor burn-out herstel bestaat niet. Een burn-out ontstaat niet van de ene op de andere dag; er gaat een periode van structurele overbelasting aan vooraf en ook herstellen kost tijd. Hoe dat herstel verloopt en wat je daarbij nodig hebt, verschilt bovendien van persoon tot persoon.
In het begin ligt de nadruk vooral op het terugbrengen van de overbelasting en het leggen van een goede basis voor herstel. Naarmate je weer wat meer aankunt, ontstaat er ruimte om je belastbaarheid op te bouwen en te onderzoeken wat eraan heeft bijgedragen dat je bent vastgelopen.
Herstellen van een burn-out gaat daarmee niet alleen over weer energie krijgen. Uiteindelijk wil je ook begrijpen wat jou uit balans heeft gebracht en wat je nodig hebt om niet opnieuw op hetzelfde punt uit te komen.
Wat te doen bij een burn-out?
Als je lichaam en hoofd duidelijk op de rem hebben getrapt, is doorgaan zoals je gewend was geen optie meer.
De eerste periode draait vooral om begrijpen wat er met je aan de hand is en het terugbrengen van de belasting. Rust en herstel zijn belangrijk, maar dat betekent niet dat je de hele dag niets zou moeten doen. Een basisritme, voldoende slaap, ontspanning en beweging binnen wat je aankunt, kunnen juist helpen om je herstel te ondersteunen.
Probeer vooral niet om meteen álles aan te pakken. Je hoeft niet tegelijkertijd beter te slapen, een dagelijks wandelingetje in je ritme in te bouwen, je grenzen te leren bewaken, je werk onder de loep te nemen én uit te zoeken waarom je bent vastgelopen.
Begin bij wat op dit moment nodig is. De rest komt later.
Wat je nodig hebt, verandert tijdens je herstel
Wat in het begin van je burn-out belangrijk is, kan een paar weken of maanden later heel anders zijn.
Wanneer de ergste overbelasting afneemt, kun je geleidelijk weer meer gaan doen. Dat is vaak zoeken. Hoeveel kan ik aan? Wanneer is iets gezonde inspanning en wanneer ga ik alweer te ver? En hoe merk ik eigenlijk op tijd dat mijn grens bereikt is?
Door activiteiten geleidelijk uit te breiden en te blijven kijken hoe je daarop reageert, kun je je belastbaarheid weer opbouwen.
Tegelijkertijd ontstaat er meestal steeds meer ruimte om verder te kijken dan de klachten die je op dat moment ervaart. Want alleen herstellen van de overbelasting waarmee je bent uitgevallen, vertelt je nog niet waardoor die overbelasting is ontstaan.
Herstellen is meer dan uitrusten
Langdurige werkdruk, mantelzorg, relatieproblemen of andere stressvolle omstandigheden kunnen een duidelijke rol spelen bij het ontstaan van een burn-out. Soms heb je weinig invloed op die omstandigheden. Toch kan het waardevol zijn om te onderzoeken hoe jij met langdurige belasting omgaat en welke patronen daarin mogelijk een rol spelen.
Misschien merk je signalen van stress pas laat op. Vind je het lastig om nee te zeggen. Leg je de lat structureel hoog. Voel je je snel verantwoordelijk voor anderen. Of ga je lang door wanneer een situatie eigenlijk al te veel van je vraagt.
Dat betekent niet dat je je burn-out zelf hebt veroorzaakt. Het helpt je wel om beter te begrijpen hoe omstandigheden én je eigen gewoontes en patronen samen tot langdurige overbelasting kunnen leiden.
Dat inzicht wordt later in je herstel belangrijk. Niet alleen om je beter te voelen, maar ook om eerder te herkennen wanneer je opnieuw uit balans dreigt te raken.
Welke behandeling helpt bij een burn-out?
Het is verstandig om aanhoudende stress- of burn-outklachten met je huisarts te bespreken. Die kan samen met jou kijken wat er speelt en welke behandeling of begeleiding passend is.
Afhankelijk van je situatie kun je bijvoorbeeld begeleiding krijgen van een praktijkondersteuner huisartsenzorg-GGZ (POH-GGZ), psycholoog of stress- en burn-outcoach. Wanneer je bent uitgevallen van je werk, krijg je daarnaast te maken met de bedrijfsarts.
Burn-out behandelen betekent niet voor iedereen hetzelfde. De één heeft vooral behoefte aan uitleg, structuur en begeleiding bij het geleidelijk weer oppakken van activiteiten. Bij een ander spelen mentale klachten, problemen op het werk of andere omstandigheden die extra aandacht vragen.
Ook wanneer professionele begeleiding nog op zich laat wachten, kun je vaak al beginnen met het leggen van een basis voor je herstel.
Wat kun je zelf doen tijdens je herstel?
Professionele begeleiding kan helpen om richting te geven aan je herstel, maar uiteindelijk speelt een groot deel ervan zich af in je dagelijks leven. Juist daar kun je steeds beter leren herkennen wat voor jou werkt – en wat niet.
Dat vraagt niet dat je zelf alle antwoorden hebt. Wel dat je actief betrokken raakt bij je eigen herstel. Door te merken hoe je reageert op inspanning en ontspanning, welke situaties veel van je vragen en wat je helpt om daarvan te herstellen, krijg je steeds meer zicht op wat jij nodig hebt.
Daarbij bestaat geen tempo dat voor iedereen werkt. Wat de één na een paar weken alweer aankan, kan voor een ander op dat moment nog veel te veel zijn. Het gaat er niet om dat je zo snel mogelijk vooruitgaat, maar dat je leert afstemmen op wat op dat moment bij jouw belastbaarheid past.
Zo krijg je gedurende je herstel steeds meer regie terug: niet door alles alleen te moeten oplossen, maar door steeds beter te begrijpen welke keuzes jouw herstel ondersteunen.
Houvast bij burn-out herstel
Als je eenmaal gaat zoeken naar wat helpt bij een burn-out, kom je al snel ontzettend veel informatie en adviezen tegen. Maar wat is op dit moment voor jóu relevant?
KaartvoorKaart – uit je burn-out is ontwikkeld om daar overzicht en houvast in te bieden. De kaartenset bestaat uit 60 informatieve kaarten, verdeeld over drie delen die aansluiten bij de verschillende onderwerpen die gedurende je herstel belangrijk kunnen worden.
De basis voor herstel richt zich op wat er gebeurt bij langdurige stress en wat je kunt doen om een goede basis voor herstel te leggen.
Grip op stress helpt je stresssignalen beter herkennen, omgaan met belasting en je draagkracht geleidelijk vergroten.
Inzicht & preventie helpt je onderzoeken welke patronen en omstandigheden bij jou stress in de hand kunnen werken en wat je kunt doen om terugval te helpen voorkomen.
Je hoeft niet alles tegelijk te weten of te veranderen. Je kunt beginnen bij het onderwerp dat op dit moment relevant is en van daaruit verdergaan.
De kaarten kunnen zelfstandig worden gebruikt, maar ook als aanvulling op begeleiding door bijvoorbeeld een POH-GGZ, psycholoog of coach.
“De kaarten zijn heel duidelijk en ze bevatten echt de kern van de informatie die mensen die in een burn-out zitten goed kunnen gebruiken. Het design ziet er gelikt uit en straalt rust uit.”
J
Joff B.
Producttester
Aanbevolen door o.a. huisartsen, praktijkondersteuners huisartsenzorg-GGZ en bedrijfsartsen
Aan de praktijk getoetst dankzij experts met
50+ jaar gecombineerde ervaring in herstelzorg
Ontwikkeld in samenwerking met
ervaringsdeskundigen en testers
Hoe lang duurt herstel van een burn-out?
Er bestaat geen vaste termijn voor burn-out herstel. Hoe lang het duurt, verschilt per persoon en hangt onder andere samen met hoe ernstig en langdurig de overbelasting is geweest, je persoonlijke omstandigheden en de ondersteuning die je krijgt.
Ook verloopt herstel niet altijd in een rechte lijn. Een periode waarin je meer aankunt kan worden gevolgd door een paar mindere dagen. Dat betekent niet automatisch dat je weer terug bij af bent.
Belangrijker dan zo snel mogelijk terugkeren naar hoe het vóór je burn-out was, is dat je onderweg steeds beter leert herkennen wat je aankunt, wat je uitput en wat je nodig hebt om gezond te blijven functioneren.
Begin bij wat nu nodig is
Je hoeft vandaag nog niet te weten hoe en wanneer je weer volledig hersteld zult zijn.
Begin bij waar je nu staat. Kijk wat op dit moment nodig is, wat je aankunt en welke volgende stap daarbij past.
Zo werk je niet in één grote sprong aan je herstel, maar kaart voor kaart.